Overweging van René Dinklo OP, 15 feb. 2026
Eerste lezing: Belijdenissen van kerkvader Augustinus
Evangelie: Marcus 7, 31 – 37
Lees of print je de overweging liever als PDF? Die vind je hier.
Hier vind je alle overwegingen.
Overweging
‘Wie ben je nu echt?’. Misschien is deze vraag wel eens aan je gesteld. Misschien heb jezelf wel eens de vraag gesteld: ‘Wie ben ikzelf nu echt?’
Volwassenen zijn niet altijd snel te doorgronden. Je speelt in je leven verschillende rollen of misschien heb je rondom jezelf muren opgetrokken omdat je in het verleden beschadigd bent geraakt of misschien verschuil je jezelf achter een masker.
Het spelen van diverse rollen hoort bij je bestaan. Zo ben ik nu voorganger, thuis in Rotterdam ben ik medebroeder, als ik op bezoek ga naar mijn broer en schoonzus, ben ik broer en zwager. Bij iedere rol hoort een bepaald verwachtingspatroon wat je wilt beantwoorden. Het is heel goed mogelijk om in de diverse rollen die je speelt jezelf te zijn en te blijven.
Dan had ik het over opgetrokken muren. In het verleden kun je psychisch beschadigd zijn geraakt en om zoiets nogmaals te voorkomen heb je bewust of onbewust muren opgetrokken. Het komt vaak naar voren als verschijnsel bij datingprogramma’s. Niet ieder opent zich even makkelijk voor de ander, maar de meesten zijn zich er wel van bewust dat ze muren opgetrokken hebben en waar dat vandaan komt.
Maar je kunt ook een masker voor hebben. Aan de buitenkant laat je een andere persoon zien, dan wie je werkelijk bent.
Dat hoeft niet problematisch te zijn als je even een masker opzet. Misschien ben je even heel verdrietig, maar moet je verschijnen in een gezelschap waar je dat niet wilt laten blijken. Je zet dan een vrolijk masker op. Het wordt echter problematisch wanneer je altijd of heel vaak met een masker op rond loopt.
Een opvallend voorbeeld heb ik beluisterd in de podcast ‘de geheime koffer’. Het gaat over een waargebeurde familiegeschiedenis. Een getrouwde man met vier zonen werkte als vertegenwoordiger. Als kind wilde deze man priester worden. Hij ging naar het kleinseminarie, maar omdat zijn Latijn te slecht was, mocht hij niet door. De priesterwens bleef echter bij hem. Trouw ging hij met zijn gezin naar de kerk. Maar op een gegeven moment heeft hij zich buiten de RK-kerk om particulier en ongeldig tot priester laten wijden. Zijn gezin wist van niets totdat één van zijn kinderen hem betrapte terwijl hij privé in priesterkleding de mis opdroeg. Twee andere zoons betrapten hem ook. Na zijn dood kwamen de zoons van elkaar te weten dat zij hun vader als priester betrapt hadden. Hun moeder kwam na de dood van haar man achter zijn geheim en ze was hevig geschokt.
Wanneer je leeft met een masker op kan het zo zijn dat je niet durft te leven zonder dat masker of dat je inschat dat de gevolgen van het laten zakken van het masker dusdanig zullen zijn, dat je beter het masker op kunt laten.
Wat er mis is gegaan met de man die zich tot pseudo-priester heeft laten wijden, is - denk ik - dat hij zijn diepe priesterwens onvoldoende heeft besproken met zijn vrouw en zijn parochiepriester. De erkenning door anderen van zijn wens is al één ding. En dit had later anders uitgewerkt kunnen worden door actief te zijn in de parochie of te proberen om permanent diaken te worden.
In het evangelieverhaal gaat het om een genezing van iemand die doof was en gebrekkig sprak. Iemand dus die in een isolement verkeert. Jezus doorbreekt dat isolement door te zeggen: ‘Ga open’.
De tegengestelde beweging van een masker opzetten is opengaan.
Hoe durf je open te gaan?
De basis daarvoor is dat God jou door en door kent. Jij mag er zijn voor God zoals je ten diepste bent. God aanvaardt je onvoorwaardelijk. Wil je dat daadwerkelijk kunnen voelen, dan zul je ook open moeten gaan voor God. En dat proces zien we heel mooi beschreven in die tekst uit de ‘Belijdenissen’ van kerkvader Augustinus, onze eerste lezing. Augustinus maakte een bekeringsproces door. God van wie hij wegliep, werd zijn grote liefde waarnaar hij bleef hunkeren.
En vanuit die diepere laag dat je er zijn mag van God, dat je zijn onvoorwaardelijke liefde voor jou doorvoelt hebt, ontvang je een goede basis om jezelf te aanvaarden. En dit leidt er automatisch toe dat jij jezelf meer opent voor de mensen om je heen.
Het durven opengaan start dus met het doorvoelen dat je onvoorwaardelijk geliefd bent door God, en het aanvaarden – zonder oordeel – van wie jezelf bent.
Met het laten zakken van je masker, je durven laten zien wie je werkelijk bent, maak je jezelf onvermijdelijk kwetsbaar. Er kunnen omstandigheden zijn dat je niet durft te kiezen voor die kwetsbaarheid. In landen met een dictatoriaal regiem en duidelijke wetten wat wel en niet mag, is het soms onmogelijk. En soms kan het je stellen tot moeilijke dilemma’s. Stel dat je al jaren getrouwd bent en je hebt een prachtig gezin, maar je hebt bij jezelf ontdekt dat je eigenlijk valt op mensen van hetzelfde geslacht, wat doe je dan?
Maskers opzetten gaat natuurlijk niet altijd om heftige kwesties. Een belangrijke vraag, een toetssteen wellicht - is of je echt jezelf durft te zijn bij je geliefde en je naasten?
Volgens mij is dit een punt waar altijd aan gewerkt kan worden. Het is namelijk niet vanzelfsprekend ook al lijkt het zo.
Hoe kun je eraan werken?
- Verschuil jezelf niet voor God, maar open je voor zijn onvoorwaardelijke liefde;
- Aanvaard jezelf en durf je te openen;
- Probeer zelf een veilige omgeving te scheppen dat anderen zich kunnen en durven te openen door die ander echt te aanvaarden zoals die is.
Zusters en broeders,
Met carnaval mogen we even gek doen, even een masker opzetten, maar laten we wel toewerken naar een wereld waar mensen niet permanent een masker op hoeven te zetten en een ieder zich veilig voelt om te zijn wie hij of zij is. Want zonder masker ben je o zo mooi.
